Повремената заборавеност е нормален дел од животот, особено со стареењето, но во одредени случаи може да биде и ран знак на деменција. Затоа е важно да се направи разлика меѓу вообичаените промени поврзани со возраста и симптомите што бараат лекарска процена.
Неврологот д-р Николас Доер, специјалист за когнитивна и бихејвиорална неврологија, објаснува дека возраста и генетиката се главните фактори на ризик, но дека здравите животни навики можат да го намалат ризикот или да ја одложат појавата на болеста.
Според него, од особено значење е одржувањето на добро кардиоваскуларно здравје, контрола на крвниот притисок и холестеролот, избегнување на дебелина и пушење, како и редовна физичка активност, квалитетен сон, здрава исхрана, ограничување на алкохолот, заштита на слухот и видот, континуирано учење и одржување на социјалните контакти.
Д-р Доер посочува дека е сосема нормално повремено да заборавите нечие име, подоцна да се сетите на него, да ги изгубите клучевите или очилата или накратко да заборавите зошто сте влегле во некоја просторија. Таквите ситуации обично не го нарушуваат секојдневното функционирање.
Од друга страна, деменцијата се карактеризира со симптоми кои значително влијаат врз секојдневниот живот. Меѓу раните знаци се повторување на истите прашања, заборавање цели разговори или неодамнешни настани, тешкотии при управување со финансии или земање терапија, губење на познати места, проблеми со следење упатства, како и промени во расудувањето, однесувањето и говорот.
Често токму членовите на семејството први забележуваат вакви промени, додека самото лице не е свесно за нив.
Доколку забележите трајни промени во памтењето, размислувањето или однесувањето кај себе или кај блиска личност, лекарите советуваат навремено да побарате медицинска помош. Ваквите симптоми не секогаш значат деменција, бидејќи можат да бидат предизвикани и од депресија, нарушувања на спиењето, заболувања на тироидната жлезда, недостиг на витамини, инфекции или несакани ефекти од лекови.
Раното поставување дијагноза овозможува навремено лекување на состојбите што можат да се излекуваат, а кај деменцијата овозможува подобро планирање на идната грижа, пристап до нови терапии и подобар квалитет на живот за пациентот и неговото семејство.
