На 12 август љубителите на астрономијата ги очекува необична комбинација на две атрактивни небесни појави – целосно затемнување на Сонцето и максимумот на метеорскиот дожд Персеиди. Особено добри услови за набљудување на метеорите ќе има во ноќта меѓу 12 и 13 август, бидејќи Месечината ќе биде во фаза на млад Месец и нема да го осветлува ноќното небо.
Целосното затемнување на Сонцето ќе биде видливо од делови на Гренланд, Исланд и северна Шпанија, а во останатите делови на северната хемисфера ќе може да се набљудува делумно затемнување. За жителите на Рејкјавик, на пример, целосното затемнување ќе се случи околу 17:48 часот по локално време и ќе трае приближно една минута.
Месечевата сенка ќе помине по патека широка околу 293 километри, почнувајќи од северните делови на планетата, преку Гренланд и Исланд, а потоа ќе продолжи кон северна Шпанија и ќе ја напушти Земјата источно од Балеарските Острови. На отворено море западно од Исланд, целосното затемнување ќе достигне максимално времетраење од две минути и 18 секунди.
Во Шпанија се очекува голем интерес, бидејќи станува збор за прво целосно затемнување што ќе биде видливо од копнениот дел на земјата по повеќе од еден век. Месечевата сенка ќе помине низ делови од северна Шпанија, од Галиција преку Арагон до Каталонија.
И оние што нема да се најдат на патеката на целосното затемнување ќе имаат можност да ја следат појавата во делумна форма. Во Даблин, Сонцето ќе биде покриено околу 94 проценти, во Осло околу 83 проценти, додека во Лондон ќе може да се види значително делумно затемнување.
За време на делумното затемнување задолжително е користење сертифицирани очила за набљудување на Сонцето. Обичните очила за сонце не обезбедуваат доволна заштита, а директното гледање во Сонцето преку телескоп или фотоапарат без соодветен соларен филтер може сериозно да го оштети видот.
По заоѓањето на Сонцето, вниманието ќе се префрли кон Персеидите. Метеорскиот дожд, кој е меѓу најпознатите и најактивните во текот на годината, ќе го достигне својот максимум токму во ноќта меѓу 12 и 13 август.
Персеидите се создаваат кога Земјата минува низ остатоците оставени зад себе од кометата 109P/Swift-Tuttle. Малите честички од тој материјал со огромна брзина навлегуваат во атмосферата и согоруваат, создавајќи светли траги што ги гледаме како „ѕвезди што паѓаат“.
Во идеални услови можат да се забележат меѓу 50 и 100 метеори на час, а од темни, рурални места се очекуваат околу 30 до 50 видливи метеори на час. Персеидите се особено популарни бидејќи често создаваат и исклучително светли метеори, познати како болиди.
Оваа година условите се дополнително поволни поради младата Месечина. Нејзината светлина нема да ги „испере“ послабите метеори од небото, па набљудувачите ќе можат да видат многу повеќе од нив.
Најдобро време за набљудување е по полноќ, па сè до зори. Најдобро е да се избере место што е подалеку од градските светла, со што поширок и отворен поглед кон небото. Потребно е околу половина час очите да се приспособат на темнината, а во тој период треба да се избегнува гледање во телефонот, бидејќи светлината од екранот го отежнува прилагодувањето.
Персеидите се набљудуваат повеќе од 2.000 години, а нивниот матичен објект, кометата Swift-Tuttle, околу Сонцето поминува еднаш на 133 години. Следното нејзино поминување покрај Сонцето се очекува во 2125 година.
Токму поклопувањето на максимумот на Персеидите со младата Месечина и целосното затемнување на Сонцето го прави 12 август особено интересен за љубителите на ноќното небо. Целосните затемнувања се случуваат релативно често во глобални рамки, а Персеидите се појавуваат секој август, но нивното совпаѓање во ист период е многу поретко.
Следното целосно затемнување на Сонцето ќе се случи во август 2027 година и ќе трае околу шест и пол минути, со патека што ќе минува низ Шпанија, северна Африка и Блискиот Исток. Сепак, тоа нема да се совпадне со максимумот на Персеидите.
За оние што ќе бидат во зоната на целосното затемнување, 12 август ќе биде можност да го видат Сонцето како целосно исчезнува зад Месечината, а за оние што ќе останат подалеку од таа зона, ноќта ќе понуди можност за набљудување на еден од најубавите метеорски дождови во годината.
Доколку временските услови бидат поволни, ноќта меѓу 12 и 13 август може да понуди редок и впечатлив небесен спектакл – прво затемнување на Сонцето, а потоа небо исполнето со Персеиди.
