Повеќе од еден ден милиони корисници се соочуваа со проблеми при користењето на „Аутлук“, „Тимс“ и други услуги на „Мајкрософт“, откако дефект во дел од серверската инфраструктура предизвика прекин во 74 земји и територии. Иако компанијата соопшти дека нема знаци на сајбернапад, точната причина за падот сè уште не е утврдена.
Прекинот започна во четвртокот попладне по европско време, а проблемите продолжија и во петокот наутро. Обидите на „Мајкрософт“ да ги врати серверите во функција не поминаа според очекувањата, бидејќи дел од нив повторно откажале веднаш штом се обновил сообраќајот. Компанијата соопшти дека постигнала само делумен напредок.
Сајтовите за следење на прекини регистрирале речиси 140.000 пријави поврзани со „Аутлук“. Проблемите се прошириле и на SharePoint Online, безбедносната алатка Defender XDR, како и на апликациите Planner и To Do.
Точниот број на засегнати корисници не е познат, бидејќи се евидентираат само пријавите од луѓето што пријавиле проблем. „Мајкрософт“ наведува дека неговите апликации од пакетот 365 ги користат повеќе од 430 милиони луѓе.
Последиците се почувствуваа и надвор од деловното работење. Неколку ординации на матични лекари во Велика Британија ги упатиле пациентите итните прашања да ги поставуваат по телефон. Погодени биле и Владата на Сингапур и австралиската разузнавачка агенција. Компаниите OpenAI и Anthropic пријавиле проблеми со алатките што ги поврзуваат нивните услуги за вештачка интелигенција со „Мајкрософт 365“, а една американска компанија ја одложила презентацијата на финансиските резултати.
Објаснувањето на „Мајкрософт“ се менувало во текот на прекинот. Најпрво било споменато зголемено оптоварување на серверите, но компанијата подоцна појаснила дека не станувало збор за наплив на корисници. Голем број сервери неочекувано станале недостапни, поради што преостанатите морале да преземат поголем товар од оној што можеле да го издржат.
Една од можните причини, според експертите, би можела да биде проблем во автоматските проверки со кои системот проценува дали серверите се способни да примаат сообраќај. Доколку тие проверки погрешно ги означат исправните сервери како неисправни, може да дојде до нивно исклучување и дополнително оптоварување на останатите. Сепак, ова е само претпоставка заснована врз јавно достапните информации, а не потврдена причина за дефектот.
Засега нема докази дека станува збор за хакерски напад или кражба на податоци. „Мајкрософт“ соопштил дека не забележал злонамерни активности, а ниту една група не презела одговорност. Прекинот првенствено го ограничил пристапот до електронската пошта и датотеките, но тоа само по себе не значи дека податоците биле украдени или откриени.
Сепак, постојат и индиректни безбедносни ризици. Меѓу погодените услуги била и алатката што организациите ја користат за откривање закани, што може да го отежне безбедносниот надзор. Експертите предупредуваат и дека измамниците можат да ги искористат ваквите прекини за испраќање лажни пораки од наводна техничка поддршка, па корисниците треба да бидат внимателни со барањата за најава или промена на лозинка.
Ова не е првпат услугите на „Мајкрософт“ да се соочат со сериозни прекини. Во јануари „Аутлук“, „Тимс“ и други услуги не функционирале неколку часа, додека во август неисправна програмска надградба предизвикала проблеми со „Аутлук“ и Exchange Online во период од неколку дена.
Последниот случај повторно го отвори прашањето за зависноста на европските влади и компании од неколку големи американски технолошки компании. Кога ќе откаже еден од главните даватели на услуги во облак, последиците можат да се прошират врз илјадници други организации и услуги.
Експертите советуваат организациите да имаат резервни системи што редовно се проверуваат и тестираат, додека на граѓаните им препорачуваат најважните информации, како контактите, да ги чуваат достапни и без интернет. Додека „Мајкрософт“ не објави целосна анализа, остануваат неодговорени прашањата што предизвикало истовремено откажување на толку многу сервери и како сличен прекин би можел да се спречи во иднина.
