Неколку месеци откако раководството на НАСА оцени дека неуспешниот пробен лет на капсулата „Старлајнер“ на „Боинг“ од 2024 година бил катастрофа според размерите на несреќите со „Колумбија“ и „Челинџер“, американската вселенска агенција претстави нов план за оспособување на леталото за редовни мисии.
Новиот план предвидува следниот лет на „Старлајнер“ да биде без екипаж и да се одржи најрано во декември. Администраторот на НАСА, Џеред Ајзакман, соопшти дека, доколку сè помине според планот, првата следна мисија со екипаж би можела да се реализира дури во средината на 2028 година.
Пред продолжувањето на летовите со астронаути, на дел од потисниците ќе им биде потребна „измена на дизајнот“, објасни Ајзакман.
„Старлајнер“ ќе треба да добие и нов начин на транспорт до орбитата, бидејќи ракетите „Атлас“ со кои досега беше лансиран постепено се повлекуваат од употреба. НАСА соопшти дека со „Боинг“ и „Јунајтед Лонч Алајанс“ работи на сертифицирање на новите ракети „Вулкан Кентаур“ како замена за идните мисии со екипаж.
За надградбата на „Старлајнер“ и сертификацијата на „Вулкан“, НАСА очекува да плати дополнителни 359 милиони долари.
Во моментов, капсулата „Кру Драгон“ на „СпејсЕкс“ е единственото оперативно американско летало за превоз на астронаути до Меѓународната вселенска станица и назад. НАСА неодамна купи уште три мисии од „СпејсЕкс“ за 946 милиони долари.
Сепак, „СпејсЕкс“ најави дека планира постепено да го повлече „Драгон“ и да се насочи кон „Старшип“, системот од следната генерација со кој компанијата планира мисии до Месечината и Марс.
Токму поради зависноста од „СпејсЕкс“, НАСА смета дека повторното оспособување на „Старлајнер“ е важно за обезбедување дополнителна можност за транспорт на екипажот до ниската Земјина орбита.
Програмата „Старлајнер“ се развива повеќе од една деценија, а проблемите со потисниците се појавуваа уште во претходните пробни летови без екипаж.
Во првиот лет на НАСА со екипаж во јуни 2024 година учествуваа астронаутите Суни Вилијамс и Буч Вилмор. Планот беше тие да поминат околу една недела на Меѓународната вселенска станица, но по проблеми со истекување хелиум и дефекти на потисниците, НАСА оцени дека „Старлајнер“ не е доволно безбеден за нивно враќање.
Вилијамс и Вилмор на крајот се вратија на Земјата со капсулата „Кру Драгон“, откако во орбитата поминаа повеќе од девет месеци.
Следната мисија со екипаж на „Старлајнер“ би требало да ја предводи астронаутот Вуди Хобург. Тој оцени дека главниот проблем не бил само во хардверот, туку во пошироките пропусти во инженерството, интеграцијата и тестирањето на системите.
Според Хобург, потисниците на „Старлајнер“ биле оштетени уште пред лансирањето, а проблемот требало да биде откриен и отстранет пред леталото да стигне до рампата за лансирање.
Неуспешниот пробен лет неодамна беше класифициран од НАСА како инцидент од „тип А“. Оваа категорија се користи за настани кои предизвикуваат штета поголема од два милиона долари, губење контрола, уништување на летало или загуба на човечки живот.
И несреќите со вселенските шатлови „Колумбија“ и „Челинџер“ биле класифицирани како инциденти од „тип А“.